مسئله ۸۶۶

مسئله ۸۶۶

راه اصلاح را بايد آمران به‌‌معروف و ناهيان از منكر چه به‌‌صورت جمعى شورايى و چه به‌‌صورت فردى بپيمايند، تا جو اسلامى شايستگى خود را از دست ندهد، و با توجه به‌‌آياتى مانند «الْمؤْمِنْونَ وَ الْمُؤمِناتُ بَعْضُهُمْ أوْلِياءُ بَعْضٍ يَامُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ…»(سوره‌‌ى توبه، آيه‌‌ى ۷۱) تمامى مؤمنان اعم از مردان و زنان در وادارى به‌‌معروف و بازدارى از منكر بر يكديگر ولايت دارند، كه آمران و ناهيان پشت و پشتوانه‌‌ى يكديگر، و اينان هم به‌‌پيروى از آنان خود و اجتماعشان را بازسازى كنند.
و چنان‌‌كه در جو ايمانى بايد عالم به‌‌دنبال جاهل براى تعليم و جاهل به‌‌دنبال عالم براى تعلّم باشد كه هر كاملى و يا ناقصى بايستى براى بازسازى خود و ديگران پشت سر يكديگرو هم دوش قرار گيرند. كه اگر با كمالى بايد پى‌‌گير بى‌‌كمالان باشى تا نقص‌‌هايشان را بزدايى، و يا با نقص و كمبودت پى‌‌گير از كاملانى باشى تا خود را كامل و كامل‌‌تر سازى.
در هر صورت براى انجام واجب و ترك حرام بايد سياست گام به‌‌گام انجام گردد، كه از برخورد كم‌‌تر به‌‌بيشتر و بيشتر، و در آخر كار به‌‌تأديب بدنى هرگونه كه مصلحت است انجام گردد، البته با مراعات مهم‌‌تر و مؤثرتر، چنان‌‌كه در احكامى ربّانى همين سياست گرچه به‌‌صورت نسخ انجام شده است. اما وعظ و موعظه، امر و نهى أكيد، غلظت كلام، قهر، تهديد، حبس، تبعيد، تعطيل شغل و مانندش به‌‌ترتيب مصلحت در هريك و اِعمالِ آن از جمله‌‌ى سياست‌‌هاى گام به‌‌گام دراين مهم ثابت و پابرجا است.